- 30 November 2007
Jennifer brandt binnenkort op. De voorbije weken bleef ze geregeld tot elf, twaalf uur ’s nachts op kantoor. Dat late uur is voor haar geen uitzondering: ze vult heel consciëntieus haar nieuwe functie in van commercieel verantwoordelijke. Jennifer wil het bestaande systeem aanpassen maar ze loopt verloren in haar plannen. Ze blijft stokkendoof voor het advies van collega’s om minder hooi op de vork te nemen. En de directie grijpt niet in. Thuis mort haar partner.
Op een slechte ochtend zal Jennifer ontwaken en nog amper uit bed geraken. Haar benen zullen niet meer meewillen en haar oren zullen geen geluid meer verdragen. Perfectionisten, controlefreaks, ja-knikkers en vooral enthousiaste medewerkers lopen een hoger risico om op te branden. Vooral de ‘crème de la crème’ onder de werknemers wordt er slachtoffer van en is een half jaar uit roulatie.
De Nederlandse journalist Annegreet Van Bergen werd gevloerd door een burn-out en was maanden uit circulatie. Haar hoofdredacteur was ook niet tijdig tussengekomen. In haar boek ‘De lessen van burn-out’ (Het Spectrum) vertelt Annegreet Van Bergen hoe ze heel langzaam en heel onzeker uit dat diepe gat kroop.
‘Hoe moordend is uw job?’, blokletterde Vacature twee maanden geleden. Terwijl depressies en burn-outs om ons heen woekeren, stelden we vast dat bijzonder weinig organisaties er correct mee omspringen. Het sleutelwoord hier is ‘een coherent beleid’ dat tijdig de risicogroepen in kaart brengt en hen ondersteunt.
Meestal reageren bedrijven als het te laat is, als een manager in elkaar gestuikt is of de medewerkers massaal wegvluchten. Een organisatie mag de kop niet in het zand steken. Dat is zelfs gevaarlijk. Eens uw organisatie de naam krijgt om overwerkte medewerkers te dumpen - of ze na hun terugkeer op een zijspoor te rangeren - is er nog weinig remediëren aan: een slechte naam blijft lang kleven.
Niet akkoord met het standpunt van Erik? Dit is je kans om van je te laten horen…
Hilde Smeets3-12-07 - 11:54 am
Erik Verreet bloklettert deze titel in zijn wekelijkse column in de vacature ( zat. 1 december 2007 ). Mijn oog pikt het er onmiddellijk uit… het gaat over zij die slachtoffer worden van een burnout. Het gaat over mij…
En toch maak ik me nu, meer en meer, de bedenking of de term slachtoffer wel helemaal juist gekozen is. Ok, het is een sluipend gif en het overkomt je maar anderzijds is het ook geweten dat bepaalde types van mensen vatbaarder zijn voor een burn-out en krijg je vaak ook feedback uit je omgeving, die je jammergenoeg links laat liggen….
Perfectionisten, controlefreaks, ja-knikkers en vooral enthousiaste medewerkers ( ik hoor hem dit laatste graag zeggen … ) lopen vaker tegen zichzelf aan dan anderen, want dat is het voor mij, tegen jezelf aanlopen… op een zeer confronterende manier. Je gehele denkwijze, consciëntieus ( nog zo’n typische eigenschap voor vatbaren ) opgebouwd doorheen de jaren heen, een denkwijze die vaak ‘moeten en mogen ‘ en zelden ‘genieten’ omvat, wordt onderuitgehaald. Je computer crasht … en dat voel je ! En of je tot deze groep van mensen behoort weet je zelf vaak maar al te goed, wees dus niet blind voor jouw kansen op een burn out.
Dan is er nog het feit dat je je zelf niet goed in je lijf begint te voelen, je weet niet waarom maar je voelt het wel. Je bent sneller moe, en je weet niet waarom, je krijgt niet meer verzet wat je vroeger verzet kreeg, ook al was dat sowieso veel te veel, de fut, het enthousiasme is eruit. Vaak negeren en ontkennen we het, natuurlijk, want ‘mij’ overkomt zoiets, zo’n zwak gedrag, zegt één of andere hersenkronkel je, niet. Meer zelfs, je gaat je vaak nog harder inspannen en, logischerwijs, crash je dan nog harder tegen de muur aan.
Sinisme, nog zoiets, een eigenschap die me voorheen vreemd was, maar die ik, achterom kijkend, zeker bij mezelf had kunnen vaststellen in de aanloop van mijn burn out.
Geen grenzen kunnen stellen, paraat staan voor ‘jan en alleman behalve voor jezelf’, niet kunnen kiezen, … ach, het zijn maar enkele karakteristieken van mensen die vatbaarder zijn voor een burn out.
’slachtoffer’….hmm… ik denk dat zolang je deze houding blijft aanhouden je nog steeds in je oude denkpatroon zit die je steeds dichter en dichter bij de afgrond brengt. Mijn ‘revalidatie’ is gestart op het moment dat ik accepteerde dat ik geen superwoman ben die het allemaal moet kunnen combineren.
Het mooie van dit alles, en dit zal wellicht voor velen onder jullie vreemd klinken, is dat, als jij niet de stekker uittrekt, je lichaam dit wel zal doen: soit door een burnout ( niet fataal, moeilijk om uit te komen maar wel een kans op herbekijken en de mogelijkheid om een andere ( geen betere of slechtere ! ) weg in te slaan ) soit door een hartinfarct bijvoorbeeld. Ik durf zelfs te stellen : ‘ik kijk er al lang niet meer van op dat mensen 2 maanden na hun pensioen, geveld worden door een dodelijk hartinfarct’. Ik hoef nl. alleen maar naar mijn eigen lichaam te kijken om te zien wat het heeft doorstaan. Correctie, wat ik het heb laten doorstaan…..
Dhr. Verreet heeft het ook over dat bedrijven verantwoordelijk zijn voor een coherent beleid en dat omvat dan, volgens hem, het in kaart brengen van de risicogroepen en hen ondersteunen. Ikzelf ben inderdaad over mijn eigen manier van doen gaan nadenken toen ik, hoe ironisch, een stress training, uitwerkte….niet dat het me onmiddellijk duidelijk werd maar toch, het begon door te sijpelen dat ik het aanvaardbare niveau van stress overtroffen had toen ik diepgaand op stressinformatiebronnen inging om mijn cursus te stofferen ( dus boeken en cursussen rond burnout en niet gewoon rond stress ! ) . Weet dus, dat de doorsnee persoon zich wellicht niet zal toespitsen op dergelijke ’specialisten informatie’, te meer omdat ontkenning en afzwakking van het probleem vaak de eerste te nemen mijlpalen zijn.
Informeren met informatie specifiek rond burnout ipv stress in het algemeen van die mensen die tot de risicogroepen behoren is dus zeker een must….en een moeilijke opdracht want het zijn vaak zij die het niet willen horen……
Laat me dus genuanceerder stellen: het bedrijf kan een aanzet geven, of beter moet ( zowel vanuit hun sociale verantwoordelijkheid als vanuit economische standpunt ) hun medewerkers informeren, maar het is aan de medewerker om hier al dan niet iets mee te doen. Sommigen moeten nu eenmaal tegen de muur lopen om te leren….